Antibiyotik Direnci ve Yapay Zeka

Makine öğrenimi araştırılan bir konuda bilgisayarlara karmaşık örüntüleri algılama bu örüntüler dahilinde karar verme becerisi kazandırmaktır. Bu şekilde bizlerin farkında olmadığımız konularda bile yapay zeka makine öğrenimi yoluyla yüksek hassasiyette doğru kararlar verebilmektedir. Bütün bilim dallarında olduğu gibi antibiyotik direnci gibi büyük bir sorunda da makine öğrenimi kullanılmaktadır. Bilim insanları bilinen genleri tanımlamak ve yeni direnç genlerini keşfetmek için yapay zeka kullanıyorlar. Antibiyotik direnci eğer aşılamazsa 2050’ye kadar yılda 10 milyon insanı öldüreceği tahmin ediliyor.

Süper bakterilerin (superbug: antibiyotik dirençli bakteriler) antibiyotiklere duyarlılığını ve direncini gösteren DNA sekanslarının ortaya çıkarılması, klinisyenlerin bu bakterilerden kaynaklanan enfeksiyonları tedavi etmesinde çok faydalı olacaktır. Bu nedenle biyoinformatikçiler en alakalı sekansları belirlemek için yapay zeka kullanmaya başladılar. Farklı patojenik bakteri suşlarından binlerce genomla doldurulmuş veritabanları ve bu suşların onlarca antibiyotiğe duyarlı veya dirençli olup olmadıklarına ilişkin veriler sayesinde ilerleme kaydediyorlar.

Bazı araştırmacılar makine öğrenimi algoritmalarını, bir patojenin yeni suşlarında bilinen ilaç direnci genlerini tanımlamak için eğitirlerken, diğerleri tamamen yeni direnç genleri keşfetmek için yapay zeka kullanıyor ve bakterilerin antibiyotiklerle nasıl mücadele ettiğini daha iyi anlamaya çalışıyorlar. 

Argonne Ulusal Laboratuvarı’nda işlemsel biyoloji (computational biology) alanında uzman biyolog olan James Davis, “Yapay zekanın antibiyotik reçete etmesini beklemek için önümüzde birtakım zorluklar var. Öncelikle bu işlem hala çok pahalı ve geleneksel yöntemlere göre daha az hassas. Bir diğer sorun ise veritabanları genellikle dirençli suşlara doğru yöneliyor çünkü hastaneler genellikle en zor vakalar bildiriliyor. Algoritmaların daha iyi performans göstermesi için antibiyotiklere duyarlı genlerden gelen bilgilere de ihtiyacımız vardır.” diyor.

Zaman geçtikçe yapay zekanın bu konuda kendini geliştireceğine ve hassasiyetini artıracağına şüphe yok. İlerleyen yıllarda anyibiyotik direncinin çözümü belki de insanların yakın zamanda icat ettiği en önemli keşif olan yapay zeka yoluyla bulunacaktır.

Kaynaklar ve İleri Okuma:

Avatar

Osman Karakuş

Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji AD -Benim hayat amacım bir gökkuşağı çizmek. Bunu yapabilmek için kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor kalemlere ihtiyaç var. Ama benim elimde sadece siyah kalem var. Bu yüzden ben de "Gökkuşağı nasıl çizilir"i yazmaya başladım.

Bunları da sevebilirsiniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir