Az Bilinen Bir Proteinin Obezite İle İlişkisi: PGRMC2

Scripps Research’te çalışan bilim insanları, obezite ve metabolizma ile ilgili çalışmaları sırasında yağ dokusunda yüksek oranda eksprese edilen bir protein ile ilgili beklenmeyen bulgular ulaştı. Nature dergisinde 20 Kasım’da yayınlanan keşifleri, obeziteye ve potansiyel olarak birçok başka hastalığa yönelik yeni yaklaşımlara yol açabilir.

Progesteron reseptörü membran bileşeni 2 (PGRMC2) olarak bilinen bu sinyal proteini, geçmişte kapsamlı bir şekilde çalışılmamıştı. Bu protein uterusta, karaciğerde ve vücudun çeşitli bölgelerinde var olduğu biliniyordu. Ancak, Dr Enrique Saez ve arkadaşları, yağ dokusunda bu proteinin çok fazla olduğunu gördü -(özellikle gıdaları vücut sıcaklığını korumak için ısıya dönüştüren kahverengi yağ hücrelerinde) ve işlevleriyle ilgilenmeye başladı.

Önemli bir rol: Hem’nin seyahat rehberi

Ekip, yakın zamanda PGRMC2’nin hem adı verilen temel bir moleküle bağlanıp serbest bıraktığını keşfetti. Bu demir içeren molekül, hücresel solunum, hücre çoğalması, hücre ölümü ve sirkadiyen ritm gibi önemli yaşam süreçlerini mümkün kılmak için hücreler içinde hareket eder.

Saez ve ekibi ileri analizler kullanarak, PGRMC2’nin, bir hem “şaperonu” olduğunu keşfettiler. Şaperonlar, proteinlerin katlanarak üç boyutlu hâle gelmesi işleminde yer alan refakatçi proteinlerdir. Bu protein hem molekülünü kapsüllüyor ve onu hücrenin mitokondrisinden çekirdeğe taşıyarak işlevini gerçekleştirmesine yardımcı olduğunu buldular. Eğer bu koruyucu bir şaperon olmasaydı, hem yolundaki her şeyle tepkimeye girererek işlevini kaybederdi.

Doçent Dr Saez, “Hem’in birçok hücresel süreç üzerindeki önemi uzun zamandır bilinmektedir. Ama aynı zamanda, diğer hücresel materyaller için de hem’in toksik olduğunu ve bir çeşit koruyucuya ihtiyaç duyduğunu da biliyorduk.”

Resim stanias tarafından Pixabay‘a yüklendi.

Obezite için yenilikçi bir yaklaşım?

Fareler üzerinde yapılan çalışmalar ile, bilim insanları PGRMC2’yi memelilerde keşfedilen ilk hücre içi hem şaperonu olduğunu gösterdiler. Ancak orada durmadılar ve vücutta ne olup bittiğini, bu proteinin olmaması durumunda vücutta ne olacağını sormaya başladılar.

Ve bir sonraki büyük keşif bu şekilde geldi: PGRMC2, yağ dokularında bulunmadığında, yüksek yağ diyetiyle beslenen fareler, glikoza karşı toleranssız ve diyabet ve diğer metabolik hastalıklara karşı savunmasız hale geldi. Buna karşılık, PGRMC2 fonksiyonunu aktive eden bir ilaçla tedavi edilen obez-diyabetik fareler, diyabetle ilişkili semptomlarda önemli bir gelişme gösterdiler.

Saez, “Tedavi sonrası farelerin daha iyi olduğunu gördük, glukoz toleranslı daha yüksek ve insülin direnci daha az hale geldi. Bulgularımız, yağ dokusunda PGRMC2 aktivitesini modüle etmenin, obezitenin ciddi sağlık etkilerinden bazılarını geri almak için yararlı bir farmakolojik yaklaşım olabileceğini göstermektedir.” diyor.

Normalde hem içeriği yüksek olan kahverengi yağ hücreleri “iyi yağ” olarak kabul edilir. En önemli rollerinden biri vücut sıcaklığını korumak için ısı üretmektir. Ancak yağ dokularında PGRMC2 üretemeyen fareler soğuk bir ortama yerleştirildiğinde vücut sıcaklıklarının hızla düştüğü gözlemlenmiştir.

Dr Galmozzi, “Beyinleri sıcaklığı artırmak için doğru sinyalleri gönderiyor olsa da, fareler vücut sıcaklıklarını koruyamadılar. Hem molekülü olmazsa, mitokondriyal işlev bozukluğu yaşarsınız ve hücrenin ısı üretmek için enerji yakma becerisi kaybolmuş olur.” diyor.

Kaynaklar ve İleri Okuma:
Avatar

Osman Karakuş

Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji AD -Benim hayat amacım bir gökkuşağı çizmek. Bunu yapabilmek için kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor kalemlere ihtiyaç var. Ama benim elimde sadece siyah kalem var. Bu yüzden ben de "Gökkuşağı nasıl çizilir"i yazmaya başladım.

Bunları da sevebilirsiniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir