SMA Hastalığı ve Tedavi Olanakları

Spinal musküler atrofi (SMA), spinal motor nöronlarının kaybı sonucu zayıflık ve kas kaybına neden olan nadir bir kalıtsal nöromusküler hastalıktır. Motor nöronlar beyinden omuriliğe iletilen sinir uyarılarını alırlar ve daha sonra impulsları kaslara periferik sinirler yoluyla iletirler. Motor nöronların kaybı, omuzlar, kalçalar ve sırt gibi vücudun gövdesine en yakın kaslarda progresif kas güçsüzlüğü ve kas kaybı (atrofi) meydana getirir. Bu kaslar emekleme, yürüme, oturma ve baş kontrolü için gereklidir. Daha şiddetli SMA tipleri beslenme, yutma ve solunumla ilgili kasları etkileyebilir. En şiddetli formda SMA, bebeklerde en sık rastlanan genetik ölüm nedenidir ve SMA’nın daha az şiddetli formları çocuklarda ilerleyici kas kayıpları, hareket kabiliyetinde azalma ve ekstremite güçsüzlüğünden hayat boyu maluliyete kadar devam edebilmektedir. Kusurlu genin keşfi gen terapisi, antisens oligonükleotid tedavileri ve ilaca dayalı bir dizi tedavi yaklaşımının temeli olmuştur.

Hastalık başlangıç ​​yaşı ve klinik seyir bazında sınıflandırılır. SMA tip 1 en şiddetlisidir ve bebeklerin yaşamlarının ilk aylarında görülür. Tip 2 , 1 yaşından küçük bebekleri etkiler ve ciddi kas zayıflığı (destekli yürüme ve oturma) ile karakterizedir. Tip 3 ise daha hafiftir ve daha sonra çocukluk döneminde veya gençlerde görülür. Tip 4 yetişkinlerde 30 yaşından sonra, hafif ve orta dereceli olabilir.

SMA, kromozom 5’in serbest ucunda bulunan SMN1 geninin kopyasındaki mutasyonlardan kaynaklanır, ancak tüm hastalar aynı kromozomun merkezinde bulunan SMN2 geninin bir kopyasına sahiptirler. SMN1 ekson 7’nin yokluğu çoğu SMA hastasında gözlenmiştir ve güvenilir bir SMA tanı testi olarak kullanılmaktadır. Çoğu durumda, durumun şiddeti, SMN2 geninin daha fazla sayıda kopyası ile ters orantılıdır. Hastalık taşıyıcılarının saptanması, SMN1 gen kopyalarının doğru tespitine dayanır.

SMA semptomları

  •  Motor gelişim eksikliğine yol açan zayıf kas tonusu;
  •  Gelişmemiş akciğerler ve zayıf öksürük dahil olmak üzere solunum komplikasyonlarına yol açabilecek solunum güçlükleri
  • Skolyoz veya normalde spinal kolonu destekleyen kasların zayıflığına bağlı anormal spinal kurvatur

Semptomlar mevcut olduğunda SMA genetik test yoluyla teşhis edilebilir. SMA’nın farklı formları belirli genlerdeki mutasyonlara bağlıdır. Örneğin SMA tip 0 ve tip 4, SMN1 genindeki mutasyonlar sonucunda gelişir. Ayrıca SMN2 geninin fazladan kopyalarına sahip olmak SMA’nın seyrini değiştirebilir (tip 2, 3 ve 4). Daha fazla SMN2 geni kopyasına sahip bireylerde semptomlar daha az şiddetlidir.

SMN1 geninin delesyonları veya mutasyonlarının olup olmadığını belirten bir kan testi mevcuttur. Bu test SMA Tip I, II ve III’ün en az yüzde 95’ini tanımlamaktadır. Diğer tanı testleri arasında elektromiyografi (beyin ve/veya omurilikteki elektriksel aktiviteyi kollarda ve bacaklarda kasılma ve dinlenme sırasında kasları kontrol eden periferik sinir köküne kaydeder), sinir iletim hız çalışmaları, kas biyopsisi, kan ve idrar testleri vardır.

SMA Tedavi Yaklaşımları

SMA’nın henüz tedavisi yoktur ve mevcut tedaviler semptomları yönetmekten ve komplikasyonları önlemekten oluşur. Spinraza (nusinersen) SMA’nın altta yatan genetik nedenini ele alan tek tedavi yöntemidir. FDA tarafından Aralık 2016’da hem bebeklerde hem de erişkinlerde SMA’yı tedavi etmek için onaylanmıştır. Spinraza (nusinersen) SMN2 geninden SMN proteini üretimini artırmayı amaçlamaktadır. Spinraza ayrıca, erken başlangıçlı SMA ve SMA tip 1, 2 ve 3’ü tedavi etmek için onay almıştır. Ek olarak, SMA’yı tedavi etmek için test edilen bir dizi deney terapisi vardır.

Spinraza, vücudun nöron sağlığı için gerekli olan SMN adı verilen bir proteini üretme kabiliyetini arttırarak çalışan bir antisens oligonükleotid içerir. SMA hastaları yeterli SMN üretemez.

Spinraza , SMN2 geninin tam uzunlukta SMN proteini üretme kabiliyetini arttırır. Bu, SMN2 mesajcı RNA’sına ya da hücrenin protein üreten sistemin proteini üretmek için “okuduğu” SMN2 geninin bir kopyası olan mRNA’ya bağlanır. SMN2 geni, SMN proteininin normalden daha kısa bir versiyonunu yapar, çünkü gendeki bir sinyal hücrenin protein üretim mekanizmasına gönderilmeden önce işlenirken mRNA’nın bir parçayı kaçırmasına neden olur. Spinraza bu sinyali kapatır ve SMN2 geninden kopyalanan mRNA’nın, normal olarak SMN1 geninden yapılacak mRNA gibi tam uzunlukta olmasını sağlar.

Spinraza vücuttaki SMN proteini miktarını arttırarak motor nöron ölümünü geciktirmeye yardımcı olabilir ve hastalık semptomlarının ilerlemesini yavaşlatabilir.

Kaynak ve İleri Okumalar
  1. Spinal Muscular Atrophy Fact Sheet
  2. Spinal Muscular Atrophy
  3. Spinal Muscular Atrophy (SMA) Diagnosis
  4. Spinal Muscular Atrophy Symptoms
  5. SMA Life Expectancy and Disease Onset
  6. The SMA Trust: the role of a disease-focused research charity in developing treatments for SMA
  7. More Detail on How Nusinersen Works in SMA
  8. SMA and the drug that fights it, explained

 

 

 

Bunları da sevebilirsiniz

SMA Hastalığı ve Tedavi Olanakları” için bir yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir